Menu
Trang chủ / Chứng Não Úng Thủy ( HYydrocephalus)- Rối Loạn Đi Kèm Của Chứng Tự Kỷ

Chứng Não Úng Thủy ( HYydrocephalus)- Rối Loạn Đi Kèm Của Chứng Tự Kỷ

24/12/2025
3,483 lượt xem

Não úng thủy là một thách thức y tế nghiêm trọng, đặc trưng bởi sự dư thừa dịch não tủy (CSF) gây áp lực lên não. Tình trạng này cản trở chức năng thần kinh, dẫn đến tổn thương não và chậm phát triển ở trẻ em. Đặc biệt, nghiên cứu chỉ ra mối liên hệ đáng kể giữa não úng thủy và rối loạn phổ tự kỷ (ASD). Phương pháp điều trị chính là phẫu thuật đặt ống thông (shunt) nhằm dẫn lưu CSF dư thừa. Chẩn đoán và can thiệp sớm là yếu tố then chốt để cải thiện tiên lượng và chất lượng cuộc sống cho trẻ. Việc hỗ trợ phục hồi đòi hỏi một cách tiếp cận đa ngành. Thương hiệu Miwako nhận thấy tầm quan trọng của việc cung cấp các giải pháp toàn diện, bao gồm cả hỗ trợ dinh dưỡng chuyên biệt, giúp trẻ phát triển tối đa tiềm năng. Điều này rất quan trọng để giảm thiểu khuyết tật và tăng cường sự tham gia của trẻ.

Chứng não úng thủy là một tình trạng bệnh lý đặc trưng bởi sự tích tụ dịch não tủy (CSF) bất thường trong não. CSF là một chất lỏng trong suốt bao quanh não và tủy sống, có chức năng bảo vệ và nuôi dưỡng hệ thần kinh trung ương. Khi dòng chảy của CSF bị tắc nghẽn hoặc hấp thu kém, dịch não tủy sẽ tích tụ lại, gây ra não úng thủy. Tình trạng này có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi, nhưng phổ biến nhất ở trẻ sơ sinh và người lớn tuổi. Não úng thủy có thể gây ra nhiều vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, bao gồm tổn thương não, chậm phát triển tâm thần và vận động, thậm chí tử vong. Một số nghiên cứu cho thấy não úng thủy có thể liên quan đến các rối loạn tâm thần kinh khác, chẳng hạn như chứng tự kỷ. Bài viết này Chứng Não úng thủy là tình trạng tích tụ quá mức dịch não tủy (CSF) trong các khoang não gọi là não thất. Dịch dư thừa này làm não thất giãn rộng, gây áp lực lên các mô não. Não úng thủy thường được gọi là “nước trong não”, nhưng “nước” này thực chất là dịch não tủy (CSF). Não úng thủy có thể xuất hiện khi sinh hoặc ngay sau khi sinh, hoặc có thể phát triển theo thời gian do tổn thương hoặc chấn thương.

Phân loại chứng não úng thủy

Não úng thủy được phân loại dựa trên vị trí tắc nghẽn và liệu nó có gây tăng áp lực trong hộp sọ hay không:

  • Não úng thủy thông: Sự tích tụ CSF xảy ra do tắc nghẽn dòng chảy bên ngoài não thất hoặc do giảm khả năng tái hấp thu. CSF tăng lên tạo ra áp lực cao bên trong não thất.
  • Não úng thủy không thông: Một đoạn giữa các não thất bị tắc nghẽn, dẫn đến tích tụ CSF và tăng áp lực.
  • Não úng thủy áp lực bình thường (NPH): Là một dạng não úng thủy thông thường gặp ở người lớn tuổi. Nó có thể là kết quả của xuất huyết dưới nhện, chấn thương đầu, nhiễm trùng, khối u hoặc biến chứng của phẫu thuật.

Nguyên nhân dẫn đến chứng não úng thủy

Não úng thủy có thể là bẩm sinh hoặc mắc phải.

  • Não úng thủy bẩm sinh: Hiện diện khi sinh, thường do các yếu tố di truyền và môi trường trong quá trình phát triển của thai nhi. Một số nguyên nhân phổ biến bao gồm:
  • Dị tật ống thần kinh như tật nứt đốt sống.
  • Hẹp ống dẫn nước Sylvius, một đoạn nhỏ nối não thất ba và não thất bốn.
  • Biến chứng của sinh non, chẳng hạn như xuất huyết trong não thất.
  • Nhiễm trùng trong thai kỳ, chẳng hạn như rubella, có thể gây viêm mô não thai nhi.
  • Não úng thủy mắc phải: Phát triển sau khi sinh do chấn thương hoặc bệnh tật. Một số nguyên nhân phổ biến bao gồm:
  • Chảy máu trong não, ví dụ, nếu máu rò rỉ trên bề mặt não (xuất huyết dưới nhện)7.
  • Cục máu đông trong não (huyết khối tĩnh mạch).
  • Chấn thương đầu
  • Đột quỵ
  • Khối u não hoặc tủy sống
  • Viêm màng não hoặc các bệnh nhiễm trùng khác của não hoặc tủy sống
  • Xuất huyết hoặc biến chứng của phẫu thuật

Triệu chứng của não úng thủy

Các triệu chứng của não úng thủy rất đa dạng và phụ thuộc vào độ tuổi, nguyên nhân và mức độ nghiêm trọng của tình trạng.

  • Trẻ sơ sinh:
  • Đầu to bất thường hoặc tăng kích thước đầu nhanh chóng
  • Phồng hoặc căng phồng thóp
  • Nôn mửa
  • Khó bú
  • Mắt nhìn xuống cố định (“mặt trời lặn”)
  • Co giật
  • Chậm phát triển hoặc mất các kỹ năng đã đạt được, chẳng hạn như đi hoặc nói.
  • Trẻ lớn hơn:
  • Không có vẻ hiểu được người khác đang nghĩ gì hoặc cảm thấy gì.
  • Lờ mờ, như lặp lại các cụm từ và nói chuyện ‘tại’ người khác.
  • Thích một thói quen hàng ngày nghiêm ngặt và rất khó chịu nếu nó thay đổi.
  • Có hứng thú rất quan tâm đến một số môn học hoặc hoạt động nhất định.
  • Rất khó chịu nếu bạn yêu cầu họ làm điều gì đó.
  • Khó kết bạn hoặc thích ở một mình.
  • Cảm nhận mọi thứ theo nghĩa đen – ví dụ: họ có thể không hiểu các cụm từ như “cố lên”.
  • Khó nói ra cảm xúc của mình.
  • Người lớn:
  • Đau đầu
  • Mờ mắt hoặc nhìn đôi
  • Buồn nôn hoặc nôn
  • Mất thăng bằng
  • Khó phối hợp
  • Mất kiểm soát bàng quang hoặc tiểu tiện thường xuyên
  • Thay đổi tính cách
  • Suy giảm trí nhớ, suy giảm nhận thức hoặc sa sút trí tuệ
  • Hành vi hung hăng, cả với bản thân và người khác.
  • Bốc đồng (hành động không suy nghĩ)
  • Khả năng tập trung ngắn.

Mối liên hệ giữa chứng não úng thủy và chứng tự kỷ

Một số nghiên cứu cho thấy có mối liên hệ giữa não úng thủy và chứng tự kỷ. Trẻ em bị não úng thủy có nguy cơ mắc chứng tự kỷ cao hơn so với trẻ em không bị não úng thủy. Một nghiên cứu dựa trên dân số ở Đan Mạch cho thấy khoảng 0,46% trẻ em mắc chứng tự kỷ cũng bị não úng thủy.
Mặc dù cơ chế chính xác của mối liên hệ này vẫn chưa được hiểu rõ, nhưng một số giả thuyết cho rằng não úng thủy có thể gây ra những thay đổi trong cấu trúc và chức năng não, dẫn đến các triệu chứng tự kỷ. Não úng thủy cũng có thể làm gián đoạn sự phát triển của các vùng não quan trọng đối với giao tiếp xã hội và tương tác xã hội. Một nghiên cứu gần đây đã phát hiện ra một khiếm khuyết di truyền tiềm ẩn liên quan đến cả não úng thủy bẩm sinh (CH) và rối loạn phổ tự kỷ (ASD). Khiếm khuyết này làm suy yếu hoạt động của các enzym cắt vi ống và phá vỡ sự phát triển của lông mao. Katanin là một ATPase cắt vi ống và được cấu tạo bởi một tiểu đơn vị xúc tác và điều hòa, KATNA1 và KATNB1 tương ứng.

Điều trị và tiên lượng cho chứng não úng thủy

Não úng thủy
Phương pháp điều trị phổ biến nhất cho não úng thủy là phẫu thuật đặt ống thông (shunt)26. Ống thông dẫn lưu dịch não tủy dư thừa từ não thất đến một phần khác của cơ thể, nơi dịch có thể được hấp thụ. Phương pháp điều trị chủ yếu là đặt một thiết bị y tế được gọi là shunt để dẫn lưu dịch từ não đến một bộ phận khác của cơ thể, 40% ống thông ở trẻ em bị trục trặc trong năm đầu tiên sau khi đặt và 10% mỗi năm sau đó. Trẻ em có ống thông thường phải trải qua 2-5 cuộc phẫu thuật để duy trì các thiết bị trong suốt cuộc đời của chúng. Một số lựa chọn điều trị khác bao gồm:

  • Nội soi não thất ba (ETV): Tạo một đường dẫn thay thế cho CSF chảy ra khỏi não thất. Một số trẻ em được thực hiện một thủ thuật gọi là ETV cho phép nhiều người sống mà không cần ống thông.
  • Đốt đám rối màng mạch (CPC): Giảm lượng dịch não tủy được sản xuất.

Tiên lượng cho trẻ em bị chứng não úng thủy

Tiên lượng cho trẻ em bị não úng thủy và chứng tự kỷ phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm mức độ nghiêm trọng của tình trạng, thời điểm chẩn đoán và điều trị và sự hiện diện của các vấn đề sức khỏe khác. Nhiều trẻ em có thể sống một cuộc sống khỏe mạnh và năng động với sự hỗ trợ và chăm sóc y tế phù hợp. Một số trẻ có thể bị chậm phát triển các kỹ năng như phối hợp tay mắt hoặc học cách đi bộ. Áp lực quá mức lên não có thể dẫn đến các vấn đề về thể chất ở trẻ sơ sinh hoặc trẻ em, có thể ảnh hưởng đến sự phát triển thể chất, đạt được các mốc phát triển, khả năng giữ thăng bằng, phối hợp hoặc vận động của trẻ. Điều quan trọng cần lưu ý là việc hiểu tất cả các khía cạnh về nhận thức và hành vi ở trẻ bị não úng thủy là rất quan trọng để giảm thiểu khuyết tật và tăng cường sự tham gia của trẻ. Một dạng não úng thủy tương đối phổ biến là sự mở rộng lành tính của khoang dưới nhện (BESS) hoặc não úng thủy ngoài lành tính, không có triệu chứng và thường tự khỏi trước khi trẻ được 2 tuổi.

Kết luận

Não úng thủy là một tình trạng bệnh lý nghiêm trọng có thể liên quan đến chứng tự kỷ. Việc chẩn đoán và điều trị sớm là rất quan trọng để cải thiện tiên lượng và chất lượng cuộc sống cho trẻ em bị ảnh hưởng. Gia đình có trẻ mắc não úng thủy và chứng tự kỷ cần được hỗ trợ và chăm sóc y tế phù hợp để giúp con mình phát triển hết tiềm năng. Điều này bao gồm một cách tiếp cận đa ngành để chăm sóc, liên quan đến các chuyên gia y tế, nhà trị liệu và nhà giáo dục. Nghiên cứu đang diễn ra là cần thiết để hiểu thêm về mối liên hệ giữa các điều kiện này và phát triển các phương pháp điều trị hiệu quả hơn.
Đọc thêm:
” target=”_blank” rel=”noopener”>Trục Não Ruột Trong Rối Loạn Phổ Tự Kỷ

Bài Viết Mới Nhất

3 Chiến Lược Khoa Học Để “Dọn Sạch” Ruột Trẻ Tự Kỷ: Bước Đầu Giúp Não Và Hành Vi Ổn Định

24 Tháng 12, 2025

Trong thực tiễn can thiệp dinh dưỡng cho trẻ Tự kỷ (ASD), việc “chữa lành” các tổn thương sinh học bên trong, đặc biệt là sự rối loạn của Trục Não – Ruột, là yếu tố then chốt. Tỷ lệ cao các vấn đề tiêu hóa như táo bón và “ruột rò rỉ” ở trẻ ASD là dấu hiệu của việc độc tố đang tấn công não bộ, dẫn đến các hành vi rập khuôn và kém tập trung. Để giải quyết thách thức này, các chuyên gia khuyến nghị áp dụng đồng bộ ba chiến lược khoa học (GFCF, phục hồi vi sinh, kháng viêm). Sản phẩm dinh dưỡng thực vật chuyên biệt như Miwako được phát triển để tối ưu hóa việc thực hiện cả ba chiến lược này, giúp ba mẹ có một giải pháp toàn diện, dễ áp dụng.

Đọc tiếp →

THỦ PHẠM GIẤU MẶT” KHIẾN RUỘT TRẺ TỰ KỶ LUÔN RỐI LOẠN (VÀ HÀNH VI KHÓ ỔN ĐỊNH)

24 Tháng 12, 2025

Rối loạn phổ tự kỷ (ASD) thường đi kèm với những vấn đề tiêu hóa dai dẳng và hành vi khó kiểm soát như cáu gắt, la hét. Khoa học đã chỉ ra rằng các peptide opioid từ Gluten và Casein cùng với sự mất cân bằng hệ vi sinh vật đường ruột là “thủ phạm giấu mặt” gây ảnh hưởng trực tiếp đến não bộ. Để giải quyết vòng luẩn quẩn này, giải pháp dinh dưỡng chuyên biệt như Miwako và Miwako A+ với tiêu chuẩn GFCF nghiêm ngặt và bổ sung GABA tự nhiên sẽ là chìa khóa hỗ trợ cải thiện tiêu hóa, từ đó làm dịu hệ thần kinh và hành vi của trẻ.

Đọc tiếp →

VÌ SAO RUỘT CÓ THỂ “ĐIỀU KHIỂN” HÀNH VI & GIẤC NGỦ TRẺ TỰ KỶ? SỰ THẬT CHA MẸ CẦN BIẾT

24 Tháng 12, 2025

Nghiên cứu khoa học đã chứng minh mối liên hệ chặt chẽ giữa sức khỏe đường ruột và hành vi của trẻ tự kỷ, gọi là “Trục Não – Ruột”. Khi hệ vi sinh vật đường ruột mất cân bằng, sự thiếu hụt các chất dẫn truyền thần kinh ức chế (như GABA) khiến não bộ trẻ dễ bị kích thích quá mức, dẫn đến cáu gắt, hành vi rập khuôn gia tăng và rối loạn giấc ngủ. Hiểu được cơ chế này, Miwako A+ được thiết kế để trở thành giải pháp dinh dưỡng chuyên biệt, cung cấp GABA tự nhiên từ Gạo lứt nảy mầm hữu cơ và Prebiotic (FOS, Inulin) giúp làm dịu hệ thần kinh và tái tạo hệ vi sinh khỏe mạnh, hỗ trợ ổn định hành vi từ nền tảng bên trong.

Đọc tiếp →

Viêm Thần Kinh & Rối Loạn Miễn Dịch Trong Tự Kỷ: Hiểu Về Bản Chất “Toàn Thân” Để Hỗ Trợ Trẻ Hiệu Quả Hơn

24 Tháng 12, 2025

Dựa trên cơ chế tự kỷ là một rối loạn toàn thân liên quan đến viêm thần kinh và mất cân bằng miễn dịch, việc hỗ trợ dinh dưỡng chống viêm trở nên thiết yếu. Miwako ra đời như một giải pháp thực vật chuyên biệt, loại bỏ các tác nhân gây kích ứng phổ biến (Gluten, Casein). Sản phẩm giúp nuôi dưỡng hệ vi sinh đường ruột và cung cấp Omega-3 thực vật, từ đó “làm dịu” hệ thống miễn dịch đang bị kích hoạt quá mức.

Đọc tiếp →

Chế độ ăn GFCF (Không Gluten – Casein) và Trẻ Tự kỷ: Bằng chứng Khoa học từ Nghiên cứu ScanBrit và Giải pháp Dinh dưỡng Chuyên biệt

24 Tháng 12, 2025

Mặc dù chế độ ăn GFCF mang lại lợi ích rõ ràng, nhưng việc áp dụng thường đi kèm với nỗi lo lớn: làm thế nào để đảm bảo con không bị thiếu hụt Canxi, Protein và các vi chất thiết yếu khi loại bỏ hoàn toàn sữa và lúa mì. Đây là lúc ba mẹ cần một giải pháp dinh dưỡng chuyên biệt, an toàn và đầy đủ chất. Sản phẩm sữa hạt Miwako và Miwako A+ ra đời như lời giải khoa học cho bài toán này, cam kết tiêu chuẩn 5 KHÔNG (Không Gluten, Không Casein, Không Đậu nành, Không đường tinh luyện, Không chất bảo quản), đồng thời cung cấp Protein thực vật chất lượng cao và các vi chất hỗ trợ chức năng não bộ, giúp con phát triển vững vàng.

Đọc tiếp →

Trục Não – Ruột và Trẻ Tự Kỷ: Hiểu Đúng Về Dinh Dưỡng Để Cải Thiện Hành Vi và Giấc Ngủ

24 Tháng 12, 2025

Thách thức lớn nhất đối với các bậc cha mẹ là làm sao đảm bảo con nhận đủ dinh dưỡng khi tuân thủ chế độ ăn kiêng nghiêm ngặt như GFCF (Không Gluten – Không Casein) trong khi trẻ lại kén ăn. Việc thiếu hụt dưỡng chất có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự phát triển của não bộ và cơ thể. Thấu hiểu nhu cầu này, Miwako và Miwako A+ cung cấp một giải pháp dinh dưỡng toàn diện từ thực vật, tuân thủ nghiêm ngặt nguyên tắc GFCF và “5 KHÔNG” an toàn. Sản phẩm không chỉ loại bỏ các yếu tố gây kích ứng mà còn bổ sung GABA, Omega-3 và Prebiotics (FOS, Inulin) để hỗ trợ “sửa chữa” đường ruột, cân bằng hệ vi sinh và nuôi dưỡng chức năng thần kinh, giúp cải thiện hành vi và giấc ngủ của trẻ.

Đọc tiếp →

Chế độ GFCF và trẻ tự kỷ: Đánh giá mới nhất 2024 về Trục Não – Ruột và cải thiện hành vi

24 Tháng 12, 2025

Đối với cha mẹ có con mắc chứng tự kỷ, việc theo đuổi chế độ ăn không Gluten và Casein (GFCF) mang lại nhiều hy vọng cải thiện hành vi và tiêu hóa. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất là nguy cơ thiếu hụt dinh dưỡng khi cắt bỏ các nhóm thực phẩm quan trọng. Để giải quyết mối lo ngại này và đảm bảo con nhận đủ dưỡng chất cần thiết trong hành trình GFCF, sản phẩm Miwako nổi lên như một giải pháp dinh dưỡng nền tảng, giúp cân bằng và hỗ trợ Trục Não – Ruột một cách an toàn.

Đọc tiếp →

Trục Não – Ruột: Vì sao kiêng Gluten và Casein (GFCF) có thể cải thiện hành vi và giấc ngủ của trẻ tự kỷ, ADHD?

24 Tháng 12, 2025

Khi đồng hành cùng con trên hành trình đặc biệt, nhiều bậc phụ huynh tinh ý nhận ra một mô thức lặp lại: dường như con trở nên tăng động hơn, dễ kích động, hoặc khó tập trung hơn sau khi uống một ly sữa bò hoặc ăn một chiếc bánh mì. Đây không phải là sự trùng hợp ngẫu nhiên. Nhận thấy thách thức này, Miwako đã nghiên cứu và đưa ra giải pháp dinh dưỡng GFCF (Gluten-Free, Casein-Free) nhằm hỗ trợ chức năng não bộ và ổn định hành vi của trẻ. Chế độ ăn kiêng loại bỏ Gluten và Casein là một trong những can thiệp quan trọng, bắt nguồn từ hiểu biết về Trục Não – Ruột.

Đọc tiếp →

Tại Sao Trẻ Tự Kỷ, ADHD Thường Kén Ăn? Giải Mã Mối Liên Hệ “Trục Não – Ruột”

24 Tháng 12, 2025

Tình trạng kén ăn ở trẻ Tự kỷ hay ADHD không phải là sự cố ý mà là biểu hiện của “quá tải giác quan” và trục Não – Ruột bị xáo trộn. Thói quen ăn uống nghèo nàn tạo ra vòng luẩn quẩn tai hại, khiến đường ruột tổn thương và não bộ càng thêm nhạy cảm, lo âu. Chế độ ăn GFCF (Gluten-Free, Casein-Free) là bước “dọn dẹp” đầu tiên. Để hỗ trợ toàn diện việc làm dịu đường ruột và thần kinh, Miwako ra đời như một giải pháp dinh dưỡng thuần thực vật an toàn, giúp phụ huynh giảm bớt gánh nặng.

Đọc tiếp →

Nghiên cứu mới 2025: Giải mã ‘Hưng Phấn Thần Kinh’ ở Đồi Thị – Gốc rễ hành vi Rối Loạn Phổ Tự Kỷ (ASD)?

24 Tháng 12, 2025

Một nghiên cứu đột phá đã chỉ ra gốc rễ sinh học thần kinh của hành vi Rối Loạn Phổ Tự Kỷ (ASD) nằm ở sự hưng phấn quá mức (hyperexcitability) tại Nhân lưới đồi thị (RT), một cấu trúc “Người Gác Cổng” chịu trách nhiệm lọc thông tin cảm giác. Sự hưng phấn này, do Kênh Canxi T-type hoạt động mạnh, dẫn đến các hành vi cốt lõi như tăng động và quá tải cảm giác ở trẻ. Nhận thấy cơ chế này, các nhà khoa học đã chứng minh việc ức chế sự hưng phấn này giúp cải thiện đáng kể các triệu chứng. Từ đó, Miwako và Miwako A+ được phát triển để cung cấp giải pháp dinh dưỡng hỗ trợ “làm dịu” hệ thần kinh một cách tự nhiên thông qua GABA và các co-factor (Magie, Vitamin B6), nhằm xây dựng nền tảng cân bằng và khỏe mạnh cho trẻ.

Đọc tiếp →

© 2026 Miwako. All rights reserved.